12. Główne kierunki zmian oraz podstawowe rodzaje ryzyka w działalności Grupy mBanku

12.1. Główne kierunki zmian w obszarze zarządzania ryzykiem

Grupa mBanku zarządza ryzykiem w oparciu o wymagania nadzorcze oraz najlepsze praktyki rynkowe, formułując strategie, polityki oraz wytyczne w zakresie zarządzania ryzykiem.

W Grupie mBanku role i zadania w zakresie zarządzania ryzykiem zorganizowano w oparciu o model trzech linii obrony:

  1. Pierwszą linię obrony stanowią segmenty biznesowe (Biznes), którego zadaniem jest uwzględnianie aspektów ryzyka przy podejmowaniu decyzji biznesowych.
  2. Druga linia obrony, obszar ryzyka (Ryzyko), udostępnia ramy metodologiczne i odpowiada za podejmowanie decyzji dotyczących ryzyka na wniosek Biznesu oraz za pomiar, limitowanie, monitorowanie i raportowanie rodzajów ryzyka podjętych przez Grupę. Ryzyko sprawuje niezależny nadzór nad pierwszą linią obrony.
  3. Trzecią linią obrony jest Audyt Wewnętrzny,dokonujący niezależnych ocen Biznesu i Ryzyka.

Obszar odpowiedzialności Ryzyka koncentruje się wokół następujących zagadnień, stanowiących filary wspierające zarządzanie strukturą organizacyjną:

  • Myślenie klientem - zrozumienie potrzeb klientów obszaru ryzyka.
  • Jedno ryzyko - zintegrowane podejście do zarządzania ryzykiem.
  • Ryzyko a stopa zwrotu – wspieranie segmentów biznesowych w procesie podejmowania decyzji oraz określanie przez Bank apetytu na ryzyko na bazie długoterminowej relacji ryzyka do stopy zwrotu.

Strategia „Jednego Banku”, która jest obecnie realizowana, została uzupełniona w 2013 roku o dodatkową inicjatywę, rozwijaną konsekwentnie w 2014 roku, zatytułowaną „Podejście do zarządzania ryzykiem”, za której realizację odpowiada Obszar Zarządzania Ryzykiem. Zakłada ona szereg projektów, podzielonych na pięć grup tematycznych:

  • Wzmocnienie dialogu biznes-ryzyko.
  • Przegląd definicji apetytu na ryzyko.
  • Usprawnienie procesu kredytowego.
  • Wzmocnienie kompetencji pracowników obszaru ryzyka.
  • Uproszczenie i integracja struktury IT obszaru ryzyka.

Obszar ryzyka jest kluczowym partnerem dla segmentów biznesowych i zarządu w tworzeniu trwałej wartości Banku oraz zapewnieniu, w perspektywie długoterminowej, równowagi pomiędzy oczekiwaną stopą zwrotu dla inwestorów i bezpieczeństwem Banku. Realizacja tych celów strategicznych wymaga zintegrowanego podejścia do ryzyka, kapitału, finansowania i zarządzania rentownością.

Konsekwencją powyższego były zarówno zrealizowana w roku 2014 aktualizacja Strategii Zarządzania Ryzykiem, jak i wdrożenie programu projektów „Apetyt na Ryzyko”.

W ramach wyżej wspomnianego programu zdefiniowano, z udziałem jednostek biznesowych banku, menedżerów i Zarządu program „Apetyt na Ryzyko”, odpowiednio go dokumentując poprzez zmiany wspomnianej Strategii, oraz wdrożenie kompleksowych, strategicznych zasad limitowania ryzyka, wraz z wielkościami limitów.

Ponadto w roku 2014 Bank dokonał aktualizacji strategii zarządzania ryzykiem kredytowym w obszarze detalicznym i korporacyjnym, strategii zarządzania ryzykiem rynkowym, płynności i operacyjnym.

Ponadto w minionym roku trwały prace nad wdrożeniem kompleksowej strategii zarządzania ryzykiem reputacyjnym, która została przyjęta przez Zarząd Banku w grudniu.

W 2014 roku Bank wdrożył proces Samooceny Efektywności Zarządzania Ryzykiem, który ma na celu identyfikację kluczowych ryzyk wbudowanych w procesy funkcjonujące w Banku oraz ocenę efektywności zarządzania nimi. W oparciu o wyniki Samooceny podejmowane są działania służące optymalizacji i usprawnianiu systemu zarządzania ryzykiem operacyjnym w Banku. Wdrożenie Samooceny zostało podzielone na dwa etapy. Realizacja pierwszego z nich nastąpiła w I półroczu 2014 roku, a jej wyniki zostały przyjęte przez Zarząd Banku we wrześniu 2014 roku.  Drugi etap ma zostać sfinalizowany do końca czerwca 2015 roku.

Wspierając projekty biznesowe obszar ryzyka brał udział w aktywnościach związanych z wdrożeniem platformy Orange Finanse zapewniając wdrożenie odpowiedniej polityki kredytowej oraz procesu kredytowego. W dalszym ciągu kontynuowana była współpraca obszaru ryzyka w ramach projektu współpracy z mBankiem Hipotecznym polegająca na transferze ekspozycji zabezpieczonych hipotecznie do mBanku Hipotecznego w ramach projektu emisji listów zastawnych (pooling). W obszarze korporacyjnym wdrażany jest nowy proces kredytowy ukierunkowany na znaczne zwiększenie efektywności. Zreorganizowano również pełną ścieżkę procesu kredytowego dla dużych klientów korporacyjnych, skracając okres oczekiwania na decyzję do 15 dni dla złożonych przypadków. Zmieniona została także matryca decyzyjna w sposób istotnie zwiększający decyzyjność organów Banku.

W banku realizowany jest projekt Information As An Asset (IAAA), którego celem jest przebudowa i integracja środowisk i metod zarządzania danymi w banku. Obszar ryzyka, jako jeden z liderów tej inicjatywy, aktywnie kształtuje projektowane rozwiązania, prowadząc jednocześnie prace związane z dostosowaniem architektury ryzyka pod kątem optymalnego wykorzystania produktów projektu.

Standardy regulacyjne Bazylei III

Od 1 stycznia 2014 roku na terenie Unii Europejskiej zaczęły obowiązywać nowe przepisy dotyczące wymogów ostrożnościowych dla banków, czyli Rozporządzenie CRR (Capital Requirement Regulation) oraz Dyrektywa CRD IV (Capital Requirement Directive IV) w sprawie warunków dopuszczenia banków do działalności i nadzoru ostrożnościowego, będące implementacją postanowień Bazylei III. Zmiany w ramach Bazylei III dotyczą w szczególności:

  • zaostrzenia wymogów kapitałowych poprzez określenie uniwersalnej definicji i składowych posiadanego przez banki kapitału oraz wprowadzenie wskaźnika kapitałowego określonego w stosunku do funduszy najwyższej jakości,
  • wprowadzenia wymogu w zakresie funduszy własnych z tytułu ryzyka związanego z korektą wyceny kredytowej,
  • wprowadzenia wskaźnika dźwigni finansowej,
  • wprowadzenia dodatkowych buforów kapitałowych, m.in. kapitałowego bufora ochronnego, bufora antycyklicznego, bufora ryzyka globalnej instytucji o znaczeniu systemowym oraz bufora ryzyka systemowego,
  • określenia wymogów płynnościowych, mierzonych wskaźnikami LCR (Liquidity coverage ratio) i NSFR (Net stable funding ratio).

Zmiany regulacyjne mają służyć przede wszystkim ochronie systemu kapitałowego banków przed negatywnymi konsekwencjami faz kryzysu i depresji w cyklach finansowych.

Nowe przepisy regulacyjne z zakresu Dyrektywy CRD IV wymagają implementacji do prawodawstwa krajowego, natomiast Rozporządzenie CRR obowiązuje bezpośrednio od 1 stycznia 2014 roku, bez konieczności przystosowania prawodawstwa krajowego do jego wymogów.

Prace dostosowawcze do nowych standardów regulacyjnych prowadzone w Grupie mBanku zostały opisane w Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym Grupy mBanku według MSSF za 2014 rok.